Niepubliczny Zakład Opieki Zdrowotnej
Centrum Alergologii

„Kicham jak z armaty”- oświadczył dumnie mały Krzyś, podczas wizyty u lekarza. A ile razy po kolei? -zapytał doktor Ciekawski. „Tyle i więcej” – wyjaśnił Krzyś pokazując obie rozcapierzone dłonie. To może być alergia, orzekł doktor. Dlaczego pan tak sądzi, Doktorze? - zatroskała się mama... Opisana – lub bardzo podobna –scenka zdarza się w moim gabinecie nader często. Kichanie – czyli powtarzający się odruch szybkiego i silnego, mimowolnego oczyszczania nosa – jest objawem obronnym.

Obserwujemy go podczas doświadczeń u myszy i innych gryzoni po podrażnieniu błony śluzowej nosa patyczkiem( reakcja nerwowa) lub roztworem histaminy i innych czynników prowokujących zapalenie np. alergiczne( reakcja mediatorowo-nerwowa).

Gdy na powierzchnię błony obronnej osłaniającej skomplikowane struktury małżowin nosowych trafi intruz, uruchamia pajęczynę delikatnych włókien czuciowych i informacja o zajściu trafia do centralnego układu nerwowego. Natychmiast włącza się sygnał alarmu- właśnie owo kichanie – (często ze swędzeniem), a po chwili zostaje uruchomiony automatyczny zraszacz sufitowy stropu nosa - podobnie jak system przeciwpożarowy nowoczesnego hotelu. Chory odczuwa to jako katar w znaczeniu wyciek, wydzielina, flegma. W tym samym czasie następuje jakby zamknięcie szczelnych grodzi( żeby intruza złapać i zabić), co w nosie odczuwamy jako blokadę i trudności z oddychaniem. Oczywiście opisany odruch kichania – wydalania- „wystrzeliwania” z nozdrzy – towarzyszy także grypie, podrażnieniu przez chemikalia, ciału obcemu w jamach nosa itd. Dlatego sam objaw kichania nie rozstrzyga o rozpoznaniu alergii. Tym bardziej, że do 2-3 kichnięć dziennie zdarza się u ludzi zdrowych, jako reakcja na podrażnienie czymś podejrzanym. Męczące kichanie połączone z jednostronnym ropnym wyciekiem może sygnalizować włożony do małego ( najczęściej) noska pionek, kółeczko od autka, koralik itp. Kichanie z ogólnym rozbiciem i wysoką gorączką to zapewne grypa lub inne przeziębienie. A kichanie w alergii? O możliwym tle uczuleniowym kichania świadczy między innymi:

1. Brak gorączki, bólu gardła i innych objawów infekcji.
2. Mnogość kichnięć. Japońscy badacze ustalili, że u osób powyżej 11 kichnięć w jednej serii znacząco częściej występuje podwyższone miano przeciwciał E typowe dla alergii.
3. Kichanie w podobnych okolicznościach np. zawsze ( jak na złość) podczas jedzenia pysznej czekolady, głaskania ulubionego kota lub jazdy rowerem przez kwitnącą łąkę.
4. Równoczesne pojawianie się innych objawów alergii jak wodnisty wyciek z nosa, świąd skóry, pieczenie oczu, kaszel, duszność itp.